Dân chơi hiphop, trượt ván và Underground ở Hà Nội - không ai là không biết đến Ngô Phong.

Nếu như xem phim, đây là kiểu nhân vật ông trùm giấu mặt hoặc một vị đại hiệp hành tung bí ẩn - giang hồ ai cũng biết tên chứ ít người từng diện kiến. Nếu chăm chỉ lượn lờ ở một vài tụ điểm hot của giới Underground, kiểu gì bạn cũng sẽ nghe nhắc đến “anh Phong” đôi ba lần trong cuộc trò chuyện. Dân chơi của mọi dân chơi. Ông chủ theo đúng nghĩa đen khi là người sáng lập một thương hiệu thời trang độc lập đang phát triển bền vững, sở hữu một không gian sáng tạo rộng lớn làm sân chơi cho giới trẻ Hà Nội. Anh cả của cộng đồng Underground Hà Nội, người dùng tiền túi quay MV cho hơn một nửa số MV của các rapper trẻ mới vào nghề, đứng sau phần hình ảnh và sản xuất cho các tên tuổi đình đám như MCK, WRXDIE, Gill, 16Typh, Lil Wuyn. Vâng, chính là Ngô Phong này đây.

Ở tuổi 38, Ngô Phong đang có tất cả những gì mà một người đàn ông trung niên bình thường mơ ước. Một cơ ngơi đáng nể đi lên từ niềm đam mê trượt ván ngày ấu thơ.

Leninn - từ một shop thời trang chuyên hàng Quảng Châu - sau 9 năm hoạt động, đã được Phong tái cấu trúc thành một thương hiệu độc lập từ thiết kế đến gia công. Duckzone - như đã giới thiệu ở trên - là một không gian dành cho tất cả những cư dân của văn hoá đường phố Hà Nội. Nơi bạn có thể đến mua quần áo, trượt skate, uống cafe và cho nhau nghe nhạc mới. Từ người chơi, Ngô Phong trở thành người đỡ đầu và nuôi dưỡng khi vẫn bền bỉ duy trì tình yêu với trượt ván bằng cách tổ chức các cuộc thi lẫn sự kiện lớn nhỏ. Đấy là anh ta còn cố gắng né tránh những gạch đầu dòng về việc thương hiệu của mình đã bước chân ra khu vực qua những cú bắt tay với các nhà phân phối thời trang nổi tiếng ở Nhật. Còn năm nay? Ngô Phong cùng đội ngũ của mình đang được réo gọi trong các dự án cấp thành phố để xây dựng thêm sân chơi văn hoá cho người trẻ, và cũng đang ấp ủ những bước đi xa hơn để mang văn hoá đường phố với bản sắc của riêng người Việt - vươn ra ngoài thế giới.

Đó là những thứ mà có nằm mơ, thằng nhóc Ngô Phong của năm 13 tuổi sẽ chẳng bao giờ có thể nghĩ đến. Một thằng nhóc từng phải đập bê tông vụn lấy lõi sắt, gom tiền mua chiếc ván trượt đầu đời làm sao nhìn thấy được mình của tương lai có thể đi xa đến nhường này? 

Đứa trẻ năm ấy

Phong có một tuổi thơ khá điển hình với nhiều đứa trẻ sinh ra ở đất mỏ. Nhà không mấy khá giả, bố mẹ đi làm xa, gửi lại con cho ông bà. Phần lớn tuổi thơ Phong sống cùng với ông - một người rất nghiêm khắc nhưng cực kỳ yêu thương cháu. Cứ thế cho đến một ngày nọ, Phong bước chân vào tuổi dậy thì với đầy những sự lì lợm của một đứa trẻ mới lớn. Đó là lúc ông của Phong nói rằng: “Tao còn dạy được mày”, và Phong quyết định là mình sẽ bỏ nhà ra đi.

Phong bỏ nhà đi thật. Từ Quảng Ninh, Phong bắt một chuyến tàu lên Hà Nội. Lang thang khắp các xó xỉnh và kết bạn với đám trẻ đánh giày. Nhờ chúng, Phong được giới thiệu tới khu trọ của một người phụ nữ ở ven đê. Chỉ vài nghìn là có một chỗ ngủ hàng đêm, trong một căn phòng chung với những tấm chiếu được trải ra san sát. Hàng ngày đi đánh giày, buổi tối về ngủ. Phong sống cuộc sống của trẻ lang thang trong suốt 1 tháng, cho đến khi bố mẹ tìm thấy. Cuộc sống đường phố, bằng một cách nào đấy, đã trở thành một phần trong DNA của Phong. 

Thời điểm ấy, sau khi thu xếp ổn thoả cuộc sống, bố mẹ quyết định đón Phong về sống. Một sự thay đổi vừa thân quen, lại vừa lạ lẫm. Và đó là lúc Phong tìm thấy ván trượt.

Bắt đầu từ những câu chuyện và hình ảnh trên báo Hoa Học Trò, Phong bị mê hoặc bởi một “trò chơi” mà ở đó - con người hoàn toàn tự do trên một tấm ván. Nhưng trượt ván khi đó là môn thể thao cho con nhà giàu ở thành thị. Một tấm ván có giá 1-2 triệu, chưa kể các món đồ phụ kiện đi kèm - đó là cả một gia tài vào thời điểm ấy. Để có tiền mua ván, Phong đi ăn cắp sắt và lang thang ở các công trường đang tháo dỡ, xin phép những người ở đó để đập những miếng bê tông vụn và lấy lõi sắt bên trong đem đi bán. Số tiền cóp nhặt được từ việc bán sắt vụn giúp Phong mua được chiếc ván trượt đầu tiên. Đó là một chiếc ván… dởm, nó bị hỏng chỉ vài ngày sau khi mua. Mãi cho đến khi vào đại học, Phong mới được sở hữu một chiếc ván tươm tất đầu tiên trong đời. Chiếc ván được mua bằng tiền tiêu vặt trong 6 tháng.

Ván trượt thay đổi toàn bộ cuộc sống và suy nghĩ của Phong về mọi thứ. Đứng trên ván trượt, ngắm nhìn mọi thứ lướt qua một cách tự do, Phong cảm thấy mọi thứ không thể bị bó buộc bởi những điều mình không thích. Vốn là một đứa trẻ chấp nhận việc “bố mẹ đặt đâu con ngồi đấy”, việc Phong học đại học và thậm chí là đi du học đều theo sự sắp đặt của bố mẹ. Nhưng bởi ván trượt, Phong quyết định rằng mình không thể sống theo mong muốn của người khác. Phong muốn đi trên con đường của mình và làm những gì mà mình muốn.

Trở về nước sau khi tốt nghiệp đại học ở Bắc Kinh, lẽ ra Phong sẽ trở thành một công chức theo định hướng của gia đình, nhưng Phong quyết định bỏ tất cả và đi làm… thợ xăm. Đó là một cửa hàng xăm nhỏ nằm trên tầng 2 một căn nhà ở phố Hai Bà Trưng. Giống như khá nhiều thanh niên ngày đó tại Hà Nội, sau khi tích góp được một khoản tiền nho nhỏ, Phong sang Quảng Châu để “đánh quần áo” về bán. Phong kết nối với một vài hội nhóm trượt ván, nhập các hãng gia công ở Trung Quốc rồi phân phối lại cho các anh em ở Hà Nội. Khi đó, mục tiêu duy nhất của Phong là kiếm đủ tiền để hợp thức hoá niềm đam mê, tự nuôi được bản thân và không phải đi làm bàn giấy. Bố mẹ đã bỏ một số tiền rất lớn để con trai đi du học, Phong lại càng cố gắng để ít nhất không được thất bại.

Càng làm, Phong càng lấn sân vào sâu hơn việc kinh doanh và có thêm hiểu biết về thị trường. Sau khi đã có một nền tảng tài chính ổn định để độc lập trong mọi quyết định cuộc sống, Phong bắt đầu nghĩ đến một câu chuyện phát triển xa hơn, không chỉ là cho thương hiệu của mình, mà còn là cả cho cộng đồng những đứa trẻ gắn liền với đường phố như mình trước đây. 

Hành trình đến vạch đích

Hơn 1 thập kỉ trôi qua kể từ ngày Leninn ra đời. Từ một cửa hàng chuyên nhập ván và phụ kiện nhỏ xíu trên phố Tạ Hiện, Leninn đã trở thành một thương hiệu thời trang của người Việt, do chính người Việt sáng tạo. Ngay cả cái tên của nó - Leninn (với hai chữ “n”) - không đơn thuần là một cái tên, mà còn là nơi bắt đầu giấc mơ của cả một cộng đồng trượt ván và Underground của Hà Nội. Bởi nếu bạn là một đứa trẻ lớn lên trong những năm 90, công viên Lenin chính là nơi tụ họp của đám dân trượt skate và chơi hiphop. Một biểu tượng văn hoá của người trẻ thế hệ trước ở Hà Nội.

Sự phát triển của Leninn bắt nguồn từ việc Phong nhận thấy việc chỉ phân phối hàng nhập khẩu dễ khiến thương hiệu của mình trở nên đơn điệu và phụ thuộc vào các nhà cung cấp nước ngoài. Với một thị trường mà fast-fashion vẫn đang chi phối mạnh mẽ như Việt Nam thì đó hẳn là một mô hình lý tưởng, bạn nhập về 1 nhưng có thể lãi gấp 10. Nhưng đó không phải là một mô hình bền vững, và nhất là, nó không mang lại nhiều lợi ích tích cực cho thị trường chung. Phong quyết định tái cấu trúc Leninn trở thành một thương hiệu độc lập, xây dựng một đội ngũ riêng để có thể tự chủ từ khâu thiết kế cho đến gia công và quản lý.

"Mình không thể cứ mãi đi bán đồ của người khác. Mình là người Việt, mình có văn hoá, tại sao không kể câu chuyện của chính mình?"

Quyết định này biến Leninn trở thành một thương hiệu Made in Vietnam từ sản phẩm cho đến tinh thần. Phong có thể chủ động trong việc tạo ra những sản phẩm không cần chạy theo những xu hướng nhất thời, mà có thể chủ động phục vụ những thứ cốt lõi trong nhu cầu ăn mặc của người trẻ Việt Nam. Năm 2024 đánh dấu một bước tiến khi Phong cho ra mắt dự án Leninn Upcycle, với tham vọng nâng tầm giá trị thời trang đường phố Việt Nam, với những thiết kế tập trung vào việc tôn vinh vẻ đẹp của vải vóc và giá trị thủ công cực kỳ tỉ mỉ. Mới năm vừa qua, như đã nhắc đến ở đầu bài viết, Phong đã có sự kết hợp với Tokyo Skate Team và Supplier ở Nhật Bản, tổ chức một show thời trang và collab với Rakkiu.

“Mọi thứ dường như đang ở giai đoạn tiệm cận với những nhân vật đã từng truyền cảm hứng cho mình, dù thực tâm tôi biết, mình vẫn còn ở phía sau họ hàng vạn bước chân. Nhưng tôi nhận ra rằng, khoảng cách ấy không đáng sợ. Khi đã chạm được vào từng cột mốc mình từng ao ước, tôi lại tìm thấy những lý tưởng mới to lớn hơn. Hóa ra, được xỏ giày, được đồng hành cùng tổ đội của mình và chạy trên cùng một đường đua với thần tượng, được học hỏi từ chính cái bóng của họ, mới là trải nghiệm "điên" nhất của cuộc đời này.”

Nhưng tất nhiên là nếu câu chuyện chỉ dừng ở đây thì chúng ta đã không có một Phong Punk trong danh sách đề cử các nhân vật truyền cảm hứng. “Mình lớn lên từ đường phố, sống trên đường phố và kiếm tiền từ đường phố. Bây giờ, mình phải quay lại để tái tạo văn hoá đường phố tốt hơn bằng bất cứ giá nào”. Phong nghĩ về những đứa trẻ giống như mình trước đây, đam mê trượt ván và muốn có thể sống tự do nhờ ván trượt. “Tôi biết có nhiều anh em thậm chí còn đam mê hơn mình, nhưng họ buộc phải từ bỏ để xây dựng một cuộc sống ổn định hơn. Nếu không có những tấm gương tốt hơn thì sẽ trở thành ví dụ xấu khi nhắc đến trượt ván, thậm chí nhiều người sẽ đổ lỗi cho bộ môn - rằng vì nó mà họ không phát triển được. Tôi sẽ cho họ một góc nhìn khác là nếu mà tôi thành đạt hơn, có thể ứng dụng được niềm đam mê vào việc vận hành công việc, thì ta có thể sống với nó và có thể đồng hành với nó trong cuộc đời”.

“Tôi muốn cho mọi người có niềm tin khi bước chân vào văn hoá đường phố, rằng nó sẽ luôn tạo ra giá trị cho tất cả. Giống như khi ai đó chết đuối, cánh tay bạn phải giơ lên khỏi mặt nước thì tôi mới cứu bạn được. Tôi sẽ hỗ trợ cộng đồng bằng cách đi tìm những cánh tay ấy, rồi anh em sẽ cùng nhau đi lên. Sau mỗi lần như vậy, tôi sẽ tìm được thêm những người đồng hành từ nhiều lĩnh vực. Họ đã có tài năng, bây giờ, chúng ta sẽ cùng nhau đi về phía trước”. 

Những giấc mơ xa hơn của đứa trẻ dưới gầm cầu trượt

Khởi đầu từ việc tài trợ cho sản phẩm âm nhạc của các anh em trong cộng đồng Underground (điều mà Phong cho rằng chẳng có gì to tát và đáng tự hào hết), Phong bắt đầu nghĩ đến những sân chơi lớn hơn. Và thế là Duckzone được ra đời. Đây không phải là một cửa hàng, một tổ hợp thời trang, mà Phong muốn - nó sẽ trở thành một Creative Zone, nơi người trẻ tìm đến và giao lưu văn hoá, có thể cùng nhau tổ chức những sự kiện, showcase, những cuộc thi dành riêng cho “người trong cộng đồng”. Giới trẻ luôn khao khát những sân chơi chung để họ có thể kết nối, và Duckzone là nơi Phong đặt viên gạch đầu tiên trên con đường tạo ra những sân chơi như vậy cho người trẻ Hà Nội. “Tôi muốn tạo ra một nơi dành cho tất cả mọi người - giống như tượng đài Lenin trong tuổi thơ của thế hệ mình. Nơi nhiếp ảnh có thể gặp được người mẫu, đạo diễn có thể tìm thấy diễn viên. Một nơi hoàn toàn hồn nhiên và sáng tạo. Đó là ước mơ thật sự cháy bỏng của tôi lúc này”.

Phong đã có trong tay rất nhiều dự án để triển khai trong năm 2026 và 2027, những không gian mà Phong ấp ủ sẽ dành riêng cho nghệ thuật, về tranh, về nhạc - và tất cả sẽ cố gắng mở cửa hoàn toàn miễn phí cho giới trẻ. Thậm chí, nếu (lại) phải bỏ tiền túi ra để làm, Phong cũng sẵn sàng. Và Phong cũng đang được rất nhiều sự ủng hộ để hiện thực hoá giấc mơ đấy. Dù chưa thể tiết lộ được cụ thể, nhưng Phong cũng đã úp mở về việc sẽ là đơn vị đứng ra lên ý tưởng và xây dựng những tổ hợp sáng tạo, văn hoá cho giới trẻ ở những khu đất rộng lớn, cải tạo những không gian công cộng cũ kỹ của thành phố thành sân chơi văn hoá nghệ thuật cho giới trẻ. Những nhà quản lý cấp độ thành phố đã thật sự… đi tìm Phong để trao cho anh cơ hội làm những thứ lớn hơn mình có thể tưởng tượng. Một đứa trẻ từng đi nhặt sắt vụn ở những công trình ngày nào, bây giờ được các nhà quản lý của thành phố giao cho việc cải tạo chính công trình đó, và thổi vào nó một luồng sinh khí mới do chính mình tự bay bổng sáng tạo nên.

Ở một giấc mơ xa hơn nữa, Phong nghĩ đến việc tô đậm bản sắc văn hoá của cộng đồng Underground Việt Nam, tương tự như cách văn hoá underground ở những nước phát triển như Nhật, Anh, Hàn hay Thái… đều có những hương vị và màu sắc riêng. “Tôi nghĩ cộng đồng underground Việt Nam đang trên đà phát triển, thậm chí phát triển chóng mặt. Các nước khác đang ở cấp độ 3, chúng ta mới lên cấp độ 2 gần đây thôi - nhưng sắp đuổi kịp rồi. Và nếu có những người đủ hiểu và chắp cánh, việc vươn lên tầm quốc tế là điều bình thường”. Phong nói. 

Những cộng đồng văn hoá mang tính niche như hiphop hay skateboard ở Việt Nam luôn bị đánh giá thấp và gạt sang bên lề mỗi khi nhắc đến câu chuyện phát triển. Với đặc tính văn hoá du nhập từ nước ngoài và có phần tự phát, những bộ môn này thường bị coi là văn hoá vay mượn, là sở thích nhất thời của giới trẻ, không phải thứ được ưu tiên để phát triển lâu dài. Nhưng Phong nhìn thấy ở đó một tương lai đầy hứa hẹn, nơi mà người trẻ sẽ kể câu chuyện của thế hệ bằng màu sắc văn hoá và DNA của chính nơi mình được sinh ra. Văn hoá, nghệ thuật, sự sáng tạo và cá tính người Việt, sẽ được chính người Việt cùng nhau định nghĩa. Những dòng chảy nhỏ sẽ hoà vào dòng chảy chung, cuồn cuộn đổ ra biển lớn, hoà vào đại dương đầy những sắc màu rực rỡ của văn hoá đại chúng, mang theo những âm thanh và bản sắc độc đáo của người Việt trẻ ra thế giới. “Hãy thử nghĩ đến một ngày nào đó, Trung Bảo (Beatboxer/ Creative Director), Phương Vũ (Creative Director) và Khánh Nguyễn (Photographer/ Director) - cùng làm một triển lãm về văn hoá đường phố Việt Nam ở… Paris đi. Tôi dám cá là nó chất, điên và nghệ không thua kém gì những nghệ sĩ hàng đầu”.

Phong quan niệm, phát triển văn hoá cộng đồng đâu đó cũng giống như việc làm quần áo. Thời gian đầu, bạn bị ảnh hưởng bởi văn hoá và lối sống phương Tây, bạn nhặt nhạnh thiết kế từ chỗ này và chỗ kia để chạy theo. Nhưng sau một giai đoạn đủ dài, bạn đã có kỹ năng đủ và hiểu thấu về những gì mình có trong tay, bạn bắt đầu bỏ bớt sự góp nhặt và bắt đầu tìm cách cất lên tiếng nói riêng. Văn hoá underground và hiphop cũng thế. “Càng làm, tôi càng thấy chúng ta đang ở giai đoạn phát triển và chạm đến số đông nhiều hơn. Nhưng chúng ta lại đang chia sẻ thứ không gắn liền với văn hoá dân tộc. Trong cái bản sắc mộc mạc của Việt Nam, chúng ta chưa có ý thức phát triển nó một cách rõ ràng. Tôi thấy mình còn quá nhiều những thứ mà càng đi xa, ta lại càng muốn tìm về. Hãy thử phát triển những cục đá, lá cây, những Trống Đồng hay đàn T’rưng… rất nhiều những giá trị như thế đã tồn tại ở Việt Nam như một suối nguồn từ bao lâu nay. Hãy làm nó khác đi một chút để tiếp cận với thế hệ mới. Tôi sợ là một ngày nào đó, những giá trị này sẽ bị mai một - nếu như chúng ta không làm chuẩn chỉ cho người xem, và tạo cảm hứng cho người nghe”. Phong nói.

Ngô Phong của năm 38 tuổi đã không còn gì hối hận về chặng đường mình trải qua. Mọi cột mốc và trải nghiệm trong tuổi trẻ đều là những món quà tuyệt đẹp mà cuộc sống dành cho anh. Mọi thứ anh từng ao ước vào ngày bé, thậm chí nuối tiếc vì mình chưa từng có - nay đã được anh tự hiện thực hoá cho chính mình và những người xung quanh. Chữ “n” trong Leninn cuối cùng cũng đã có lời giải đáp. Nó là một sự nhân bản của niềm tin. Tình yêu và giấc mơ của một người, nay đã được cộng hưởng và trở thành một tài sản chung. Chiếc ván trượt là khởi đầu cho cuộc đào tẩu tìm tự do của Phong, giờ đây sẽ là cầu nối cho những giấc mơ lớn hơn của đám trẻ thế hệ sau. Những cái tay đã giơ lên và đã có người tìm đến nắm lấy. 

Giống như một giấc mơ đã trở thành hiện thực, đứa trẻ từng chui xuống dưới những gầm cầu trượt ở công viên nước ngày nào, đang ngồi chỉnh sửa và xây dựng lại chính những gầm cầu trượt đó. Đứa trẻ đó đã đi một quãng đường rất xa, nhưng một phần đẹp nhất của nó vẫn ở lại công viên Lenin năm ấy. Hồn nhiên và lì lợm, nó tiếp tục nhảy lên ván trượt, lăn bánh hướng về phía những giấc mơ vô tận.